Letonya’da sağlık ve sosyal güvenlik sistemi Türkiye’deki SGK yapısına benzer şekilde işlemektedir. Ülkenin sosyal sigorta kurumu VSAA (Valsts sociālās apdrošināšanas aģentūra) olup, çalışan herkesin emeklilik ve sağlık sigortası primleri bu kuruma ödenir. Maaşlı çalışanların sağlık (valsts veselības apdrošināšana) ve emeklilik (pensiju apdrošināšana) kesintileri otomatik olarak yapılır. Serbest meslek sahipleri ve girişimciler ise bu primleri kendileri ödemekle yükümlüdür. Devlet sigortasına sahip olan herkes kamu hastanelerinden ücretsiz veya düşük ücretle yararlanabilir.
Kamu sağlık sistemi Türkiye’deki devlet hastanelerine benzer şekilde yapılandırılmıştır. Vatandaşlar ve oturum sahipleri öncelikle bir aile doktoruna (ģimenes ārsts) kayıt olurlar. Muayene ve tedavi sevkleri bu doktor üzerinden yapılır. Kamu sağlık hizmetleri temel tedavi, doğum, acil müdahale ve reçeteli ilaç desteğini kapsar; ancak diş, gözlük ve estetik işlemler çoğunlukla kapsam dışıdır. Özel kliniklerde muayene ücretleri genellikle 30–70 € arasındadır.
Letonya’da oturum izni bulunan Türk vatandaşları da kamu sağlık sistemine dahil olabilir. Çalışmayan veya serbest statüde olan kişiler, devlet sağlık sigortası kapsamına girmek için aylık ortalama 50–60 € civarında prim ödemelidir. Bu prim düzenli yatırıldığında kişi kamu hastanelerinde ücretsiz hizmet alabilir ve ilaçlarda indirim kazanır. Öğrenciler, 18 yaş altı çocuklar, emekliler ve işsizlik yardımı alan kişiler devlet tarafından otomatik olarak sigortalanır.
Emeklilik sistemi ise üç basamaktan oluşur: devlet katkılı zorunlu sistem, işveren katkısı ve gönüllü özel fonlar. Özel emeklilik fonları Swedbank, SEB, Luminor, Citadele ve Compensa Life gibi finans kurumları tarafından yönetilmektedir. Katılım oranı genellikle maaşın %2–3’ü civarındadır ve uzun vadede ek emeklilik getirisi sağlar.
Türk vatandaşlarının Letonya’da sağlık ve sosyal güvenlik haklarından yararlanabilmeleri için oturum izni aldıktan sonra VSAA sistemine kaydolmaları ve prim ödemelerini düzenli yapmaları gerekir. Bu sayede hem kamu sağlık hizmetlerinden faydalanabilir hem de emeklilik haklarını güvence altına alabilirler.
Son güncelleme: Kasım 2025